Kankerpreventie

Preventie is cruciaal


In België is prostaatkanker de meest voorkomende vorm van kanker bij mannen, met ongeveer 12.732 nieuwe gevallen in 2022.

Naast prostaatkanker behoren longkanker en darmkanker ook tot de meest voorkomende soorten kanker bij mannen. Vroege opsporing blijft cruciaal, omdat dit de kans op een succesvolle behandeling aanzienlijk vergroot.

Regelmatige screening en medische consulten zijn essentieel voor vroegtijdige diagnose, vooral voor risicogroepen zoals oudere mannen en mannen met een familiegeschiedenis van kanker. Bewustmaking van het belang van vroegtijdige opsporing is een belangrijke factor in het verbeteren van de overlevingskansen voor deze vormen van kanker.

Prostaatkanker en teelbalkanker: het belang van preventie & screening

Prostaatkanker voorkomen

Prostaatkanker is een van de meest voorkomende vormen van kanker bij mannen, vooral na het 50e levensjaar. Hoewel het niet altijd mogelijk is om dit type kanker te voorkomen, zijn er wel manieren om het risico te verkleinen en de ziekte in een vroeg stadium op te sporen, waardoor de kans op genezing toeneemt.

Bepaalde factoren verhogen het risico op prostaatkanker:

  • Leeftijd: het risico neemt toe vanaf 50 jaar.
  • Familiegeschiedenis: Als een naast familielid (vader, broer) prostaatkanker heeft gehad, is het risico hoger.
  • Ethnisiteit: Mannen van Afrikaanse afkomst hebben een hoger risico op het ontwikkelen van dit type kanker.
  • Genetische afwijkingen: Mannen met een mutatie in het BRCA1- of BRCA2-gen (ook in verband gebracht met borstkanker bij vrouwen) hebben een verhoogd risico op het ontwikkelen van prostaatkanker.

Preventie en screening

Hoewel er geen waterdichte manier is om prostaatkanker te voorkomen, kan een gezonde levensstijl helpen om het risico te verkleinen. Hier volgen enkele tips om goed voor je prostaat te zorgen:

  • Eet evenwichtig: Een dieet rijk aan fruit, groenten en vis kan bijdragen aan een goede gezondheid van de prostaat. Beperk vette en bewerkte voedingsmiddelen.
  • Behoud een gezond gewicht: overgewicht kan het risico op verschillende soorten kanker verhogen, waaronder prostaatkanker.
  • Regelmatig bewegen: Regelmatige lichaamsbeweging kan helpen om risico’s te verminderen en de algehele gezondheid te verbeteren.
  • Regelmatige screening: Het wordt aanbevolen om vanaf uw 50e met uw arts te praten over screening op prostaatkanker, of eerder als u risicofactoren hebt (familiegeschiedenis of etnische afkomst). Screening kan het volgende omvatten:
    • Een rectaal onderzoek om de grootte en vorm van de prostaat te controleren.
    • Een PSA-bloedtest (prostaat-specifiek antigeen), die prostaatgerelateerde afwijkingen kan opsporen.

Vroege screening voor risicopatiënten

Als u een familiegeschiedenis van prostaatkanker hebt of drager bent van een BRCA1- of BRCA2-genmutatie, wordt u aangeraden om eerder met screening te beginnen, over het algemeen vanaf de leeftijd van 45 jaar of zoals geadviseerd door uw arts. Vroegtijdige screening kan helpen om kanker te ontdekken voordat de symptomen verschijnen, wat een snellere behandeling en een betere kans op herstel betekent.

Waarom is screening belangrijk?

Prostaatkanker ontwikkelt zich vaak langzaam en vertoont in eerste instantie geen symptomen. Screening kan de ziekte in een vroeg stadium opsporen, voordat er symptomen zijn, wat de kans op genezing vergroot. Als je ouder bent dan 50 of een familiegeschiedenis hebt, is het belangrijk om je arts te raadplegen om de screeningsopties te bespreken.

Preventie van teelbalkanker


Teelbalkanker is zeldzamer, maar treft vooral jonge mannen tussen de 15 en 40 jaar. Het goede nieuws is dat deze vorm van kanker een zeer grote genezingskans heeft, vooral als hij vroeg wordt ontdekt.

Risicofactoren

Risicofactoren voor teelbalkanker zijn onder andere:

  • Familiegeschiedenis: Als een familielid teelbalkanker heeft gehad, is het risico iets hoger.
  • Persoonlijke voorgeschiedenis van teelbalkanker: als je al kanker hebt gehad aan één teelbal, is het risico voor de andere teelbal verhoogd.
  • Cryptorchidisme (achtergebleven teelbal): Mannen bij wie de testikels bij de geboorte niet zijn ingedaald, hebben een hoger risico.

Preventie en zelfonderzoek

Er is geen onfeilbare methode om teelbalkanker te voorkomen, maar zelfcontrole kan je helpen om een probleem vroeg op te sporen. Hier zijn een paar tips:

  • Testiculair zelfonderzoek: Het wordt aanbevolen dat mannen één keer per maand hun testiculaire zelfonderzoek doen. Zo kunnen eventuele afwijkingen snel worden opgemerkt. Om een zelfonderzoek uit te voeren:
    • Doe dit na een warme douche, want de warmte ontspant het scrotum.
    • Houd elke testikel tussen je duim en vingers en voel voorzichtig voor knobbels, massa’s of veranderingen in grootte of consistentie.
    • Raadpleeg onmiddellijk een arts als je ongewone knobbels, zwelling of pijn opmerkt.
  • Gezonde levensstijl: Net als bij prostaatkanker kan een gezonde levensstijl bijdragen aan de algehele gezondheid en het risico op kanker verkleinen. Een evenwichtig dieet en regelmatige lichaamsbeweging worden aanbevolen.

Waarom is zelfonderzoek belangrijk?

Testikelkanker wordt vaak door de patiënt zelf ontdekt. Door regelmatig zelfonderzoek kunnen afwijkingen snel worden opgemerkt, waardoor de kans op behandeling en genezing toeneemt. Als je ook maar de kleinste verandering opmerkt, is het belangrijk om onmiddellijk je arts te raadplegen.